Iloma językami mówiła ludzkość w przeszłości? Naukowcy doszli do zaskakujących wniosków
27 lipca 2026, 15:57Obecnie na świecie istnieje około 7200 języków. Brzmi imponująco, ale nowe badanie opublikowane w Science pokazuje, że to zaledwie blady cień dawnej różnorodności językowej. Damian Blasi (Uniwersytet Pompeu Fabra, Uniwersytet Harvarda), Marcus Hamilton (University of Texas, Santa Fe Institute), Russell Gray (Instytut Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Placka, Uniwersytet w Auckland) i Claire Bowern (Yale University) zrekonstruowali, jak zmieniała się liczba języków w holocenie i doszli do wniosku, że 3000–1000 lat temu na Ziemi mogło istnieć nawet kilkadziesiąt tysięcy języków.
Optyka niezwykłego teleskopu dotarła na miejsce. Zaczęło się od prezentu od agencji szpiegowskiej
18 listopada 2024, 16:23Nancy Grace Roman Space Telescope jest o krok bliżej do rozpoczęcia misji. Do Goddard Space Flight Center, w którym teleskop jest składany, dostarczono ostatni duży element, Optical Telscope Assembly. To zespół optyczny, który składa się z 2,4-metrowego zwierciadła głównego, dziewięciu zwierciadeł dodatkowych, elektroniki sterującej i innych elementów całości. Historia tego teleskopu kosmicznego przyszłej generacji rozpoczęła się od niezwykłego prezentu, jaki NASA otrzymała od jednej z najbardziej tajemniczych agencji wywiadowczych, Narodowego Biura Rozpoznania (National Reconnaissance Office, NRO).
We Francji odnaleziono jedną z kart Palimpsestu Archimedesa
11 marca 2026, 11:14W Muzeum Sztuk Pięknych w Blois we Francji odnaleziono kartę z Palimpsestu Archimedesa. Palimpsest ten to jedna z najważniejszych kopii starożytnego tekstu, jakie dotrwały do naszych czasów. Wstępne analizy wykazały, że Victor Gysembergh, ekspert z Narodowego Centrum Badań Naukowych, odnalazł kartę 123. Palimpsestu. Na jednej stronie zawiera ona fragment traktatu Archimedesa „O sferze i walcu”, który częściowo przykryty jest tekstem modlitwy. Tekst Archimedesa można w dużej mierze odczytać tradycyjnymi metodami. Na drugiej stronie widzimy XX-wieczną iluminację przedstawiającą proroka Dawida w towarzystwie dwóch lwów. Iluminacja została prawdopodobnie dodana w 1942 roku przez ówczesnego właściciela, który w ten sposób chciał zwiększyć wartość księgi. Tutaj tekst starożytnego traktatu jest nieczytelny.
Lwy z londyńskiej Tower
25 marca 2008, 12:30Badania genetyczne 2 średniowiecznych czaszek odnalezionych w Tower of London wykazały, że należały one do lwów berberyjskich (Panthera leo leo), zwanych także lwami z Atlasu lub nubijskimi. Słynna brytyjska wieża była nie tylko więzieniem czy schronieniem władców, ale również jednym z najstarszych ogrodów zoologicznych na świecie. Nietrudno się domyślić, że ssak określany mianem króla zwierząt miał się kojarzyć z monarchią (Contributions in Zoology).
Wiszące ogrody stworzono w Niniwie, a nie w Babilonie?
7 maja 2013, 06:29Wiszące ogrody królowej Semiramidy nie znajdowały się, wg Stephanie Dalley z Uniwersytetu Oksfordzkiego, w Babilonie, lecz w Niniwie. Brytyjka, która przez kilkanaście lat zajmowała się lokalizacją jednego z 7 cudów świata, uważa, że ogrody zbudowano na polecenie Sennacheryba, władcy Asyrii z dynastii Sargonidów, a nie Nabuchodonozora II.
Muzeum Fauny i Flory Morskiej i Śródlądowej prezentuje kolejne imaga motyli. Oficjalne otwarcie motylarni już wkrótce
24 sierpnia 2020, 12:15Dziewiętnastego września nastąpi przekładane oficjalne otwarcie motylarni przy Muzeum Fauny i Flory Morskiej i Śródlądowej w Jaworzu koło Bielska-Białej. Mamy już ok. 300 okazów motyli, zarówno egzotycznych, jak i tych znanych z naszych łąk. Reprodukują się i – ku uciesze przewodników – składają jaja. O to właśnie chodziło, abyśmy prezentowali cały cykl rozwoju [...] - powiedziała dyrektor Muzeum Barbara Szermańska.
-2b5b9084e8c1bfcb83202b73c608fb85.jpg)
Kepler znalazł kilkaset potencjalnych planet
8 stycznia 2013, 12:43Naukowcy odpowiedzialni za misję Teleskopu Kepler poinformowali, że urządzenie odkryło 461 nowych potencjalnych planet. Cztery z nich są zaledwie dwukrotnie większe od Ziemi i znajdują się w ekosferze, czyli w takiej odległości od swojej gwiazdy macierzystej, iż może na nich istnieć woda w stanie ciekłym
Na złotym skarbie odczytano najstarsze wspomnienie Odyna
10 marca 2023, 13:06W wielkiej tajemnicy, przez 8 miesięcy 2021 roku, archeolodzy prowadzili wykopaliska, w wyniku których światło dzienne ujrzał najwspanialszy złoty skarb Danii, skarb z Vindelev. Tworzą go m.in. duże złote brakteaty wielkości spodka. Na jednym z nich odczytano właśnie runiczny napis, dzięki któremu możemy przesunąć datę powstania nordyckiej mitologii o 150 lat wstecz. Widnieje tam bowiem najstarsze na świecie odniesienie do Odyna.
Długi gorący most
22 listopada 2012, 10:10Należący do Europejskiej Agencji Kosmicznej teleskop Planck odkrył "most" z gorącego gazu, łączący dwa klastry galaktyk. Struktura rozciąga się na odległośc 10 milionów lat świetlnych.
Fale grawitacyjne mogą zdradzać informacje o odległych gwiazdach i wczesnym wszechświecie
23 stycznia 2023, 08:28Nie możemy bezpośrednio obserwować wczesnego wszechświata, ale być może będziemy w stanie obserwować go pośrednio, badając, w jaki sposób fale grawitacyjne z tamtej epoki wpłynęły na materię i promieniowanie, które obecnie widzimy, mówi Deepen Garg, student z Princeton Plama Physics Laboratory. Garg i jego promotor Ilya Dodin zaadaptowali do badań wszechświata technikę ze swoich badań nad fuzją jądrową.
